Geen vrijdenkers maar Vrije Geesten

2aHermetischeBibliotheek (1)

De Ambassade van de Vrije Geest is een plek waar vrijdenkers bij elkaar komen, echter niet de vrijdenkers die iedere godsvoorstelling verwerpen. Integendeel. In de Ambassade van de Vrije Geest gaat het immers over allesomvattend vrij denken. De ambassade is gevestigd in het ‘Huis met de Hoofden’ in Amsterdam. De symboliek achter de naam Huis met de Hoofden past bij de grote denkers die je aantreft in de Ambassade van de Vrije Geest. Hier ligt de wijsheid van de hele wereld. Beelden en teksten vertellen eeuwenoude verhalen die door werkelijk vrije geesten zijn geschreven en getekend.

Wat een verademing, wat een schoonheid, wat een sfeer. Een oase van kennis en wijsheid in een woestijn van onwetendheid.’ (Emy ten Seldam, redactie Bres Magazine)

HermetischeBibliotheek (1)

De Ambassade biedt sinds 2017 een reis door 2000 jaar wijsheid, geïnspireerd op de collectie van de Ritman Bibliotheca Philosophica Hermetica. Geschiedenis, wetenschap, kunst en spiritualiteit in duizenden boeken en prenten. En het unieke ervan is dat ze allemaal met elkaar zijn verbonden. Connecties met alle religieuze tradities, wijsheidsstromen en onafhankelijke geesten.

Hervormer en filosoof Comenius, mogelijk ook Spinoza, en leden van de prominente uitgeverij Elsevier werden verwelkomd door de familie De Geer die het huis bezat, om wetenschappelijke, filosofische, theologische en sociale kwesties te filosoferen en te bespreken. Het is dat zeer tegendraadse en vrije denken dat een centrale en doorlopende lijn is die door de unieke collectie van de Bibliotheca Philosophica Hermetica loopt en de verhalen die verteld worden in het Huis met de Hoofden. Net als in de Nederlandse Gouden Eeuw staat het Huis met de Hoofden met zijn opmerkelijke culturele erfgoed open voor de vrije denkers en de onafhankelijke geesten van vandaag en morgen. (Ambassade van de Vrije Geest)

Mocht je je afvragen wie je bent, waar je vandaan komt en waar je naartoe gaat, is het niet verkeerd de weg te nemen die naar de Ambassade van de Vrije Geest leidt. Inspirerende afbeeldingen en teksten bieden volwaardig voedsel voor de geest. Geen menu wordt er opgedrongen, maar alles is er te vinden. Alsof je uitgenodigd bent in een vijfsterren-etablissement waar je kunt kiezen uit de rijkste amuses, waar je geest wellicht nooit eerder van heeft genoten. Waar anders vind je talloze mogelijkheden om de verborgen onderstroom van innerlijke, individuele wijsheid van alle culturen tot je te nemen?

De bibliotheek beschikt over een unieke en nog groeiende collectie van 25.000 titels over de westerse spiritualiteit en filosofie. De stichter van de bibliotheek, Joost R. Ritman, is een Amsterdamse zakenman met een diepe belangstelling voor spiritualiteit. Hij begon op jonge leeftijd boeken te verzamelen, nadat zijn moeder hem een 17e-eeuws exemplaar had geschonken van Aurora, een werk van Jacob Böhme, een van de auteurs die een blijvende bron van inspiratie voor hem is. Toen hij het plan opvatte om zijn privé-verzameling om te zetten in een bibliotheek, stond hem voor ogen onder één dak handschriften en gedrukte boeken op het gebied van de hermetische traditie samen te brengen, en de onderlinge samenhang te laten zien tussen de diverse verzamelgebieden en hun relevantie voor de huidige dag.’ (The Ritman Library Collectie)

Levensboom2

Als je de Ambassade binnenkomt, zie je links een meterslange prent van de Rivers of Life or Faith of Man in All Lands waarop eeuwen voor het jaar nul tot en met het heden vele levensbeschouwingen de wereld binnenstromen. (Foto: AvdVG)

River

In het café ernaast komt Hermes Trismegistus je in vele gedaanten tegemoet. Duidelijk blijkt op de prenten die daar hangen dat hij de geheimen van het universum kent. Hermes Trismegistus, Vader der Filosofen, de oerbron van deze kennis over de samenhang van alles. En die samenhang vind je hier: het ‘veelzijdige, veelbewogen en het voor velen nog onbekende verhaal van de spirituele traditie waarin zelfkennis en kennis van de natuur de sleutel vormen tot kennis van god’.

God met g of G? In ieder geval geen man met een baard op een donderwolk. God is hier veel groter, veel omvattender, zo niet allesomvattend te vinden. De oprichter van de Bibliotheca Philosophica Hermetica zegt:

De ‘geboorte’ van de Bibliotheca Philosophica Hermetica viel samen met een plotselinge en diepe ervaring die ik had toen ik zestien was, dat alles één is. In een enkel moment besefte ik dat er een diepgaand verband bestaat tussen oorsprong en schepping, tussen ‘God – Kosmos – Mens’, of in de woorden van Hermes Trismegistus: ‘Hij die zichzelf met zijn geest beschouwt, kent zichzelf en kent het Al: het Alles is in de mens.’ (Joost R. Ritman)

! De eerste tentoonstelling, Kabbalah & Alchemie, is van 13 juni – 16 november 2019.

Beeld: De oudste grafische voorstelling van de kabbalistische levensboom, gedrukt in 1512, te vinden in deze bibliotheek: linksboven op de eerste foto, en apart op de derde.

Foto’s: tenzij anders vermeld: PD

Ambassade van de Vrije Geest | Huis met de hoofden | Keizersgracht 123 | 1015 CJ Amsterdam | +31 20 6258 079 | info@efm.amsterdam | Met Museumjaarkaart vrij toegang | Nog niet toegankelijk voor rolstoelen |

KGAHermetischeBibliotheek (3)

Het monument Huis met de Hoofden is voor een breed publiek opengesteld en wordt stap voor stap in zeventiende-eeuwse stijl hersteld. (Binnen heb je er geen hinder van.) Ondanks dat het zeventiende-eeuwse karakter goed bewaard is gebleven en de plattegrond nagenoeg onveranderd is gebleven, hebben er in de loop der eeuwen een aantal veranderingen plaatsgevonden. Er zijn verschillende elementen verloren gegaan, er is sprake van reconstructies, een aantal authentieke onderdelen zijn verplaatst en er zijn onderdelen toegevoegd die niet uit het huis afkomstig zijn. (Info: AvdVG)

About Paul Delfgaauw

‘Zinzoeker’ Paul Delfgaauw, opleiding Religiestudies – richting Media & Cultuur (2014 – 2019) – aan de Academie voor Geesteswetenschappen Utrecht (eindexamenscriptie: ‘Het draagbare Joodse vaderland’), verkent sinds jaar en dag de gebieden religie en filosofie. Vanaf de eerste dag dat op de lagere school in de catechismusles de vraag werd voorgelegd waartoe de mens op aarde is, werd dat het zingevend en -zoekend levensthema. Grasduinen door boeken, tijdschriften en kranten en later de digitale media met verhalen over 'Meer' – met het innerlijk weten dat God, De Eeuwige, het Al, op Zijn wijze deel uitmaakt van al het leven. Op kritische wijze wordt zin en onzin van religie en filosofie beschouwd en eveneens het gedachtegoed van ‘niet-religieuze’ levensbeschouwingen. In deze tijd bieden internet en de sociale media wereldwijd toenemend stof tot nadenken over goden en mensen, en hun zoektocht naar elkaar. Dit blog staat niet bol en vol van de eigen ‘mening’, maar vooral van wat tot nadenken stemt. Minder toegankelijke stof wordt wat toegankelijker gemaakt door samenvattingen en/of doorverwijzingen naar relevante links, zo nodig aangevuld met passende en aanvullende teksten van anderen.

13 Responses

  1. Ambassade van de Vrije Geest in het huis van de hoofden….Werkelijk prachtig!

    Er zijn een paar vragen die steeds in mij opkomen als ik dit lees dus toch maar even in de pen.

    Is geest in/uit zichzelf niet al vrij?
    In hoeverre is een ‘vrijdenker’ in/uit zichzelf (als persoon) echt vrij? Met alles uit zijn/haar verleden alle ‘denkpatronen die ingeprent zijn’ en als een soort oorzaak en gevolg mee wordt genomen.
    Zou ‘onafhankelijk denker’ in die zin een realistischer begrip zijn naast geest?
    Kun je als mens constant in een staat verkeren van (vrije) geest en toch nog piepers schillen?

    Zijn er niet evenzoveel werkelijkheden als dat er hoofden zijn?
    Is het onze weg om voortdurend bewust te zijn van hoe onvrij we in ons denken zijn en te schouwen, reflecteren en te oefenen om werkelijk vrij te worden?
    Onafhankelijk in ons denken, altijd op weg als mens, soms misschien even vrij van gedachten oftewel ‘boven het denken uit te stijgen’ en er misschien een tipje van de sluier wordt opgelicht in een eenheidsbeleving?
    En welke sluiers kom je allemaal tegen in de verschillende ‘bovenwerelden’ om werkelijk vrij te zijn.
    En is een vrije geest werkelijk vrij? Of maakt de toevoeging van het woord ‘vrije’ Geest alweer minder vrij?

    Hoe dan ook….voor mij is er in elk geval nog veel werk aan de winkel. 🙂

    Liked by 1 persoon

  2. – “GOD” is het “zijn” zelf…; Deus Est Esse… God is het enige absolute zijn van de eeuwige wetmatige logica, die als een absolute wil ook geschiedt en de energie vormt, die dan zelf instaat voor alle massa, materie en al wat is….

    Like

  3. Zwerver

    @Paul

    In feite verwerp ik ook iedere godsvoorstelling. Immers, met het maken van een godsvoorstelling maak ik een god als denkobject en plaats ik die god daarmee buiten mijzelf. Ik volg hierin Meister Eckhart met zijn negatieve theologie: over God kunnen we alleen in ontkennende zin spreken. God is noch dit, noch dat. Mocht ik ergens over God spreken in kennende zin, dan is dat alleen om een discussie er over mogelijk te maken. (God is leegte, God is liefde, God is geest)
    Laten we bidden tot God dat we verlost worden van God. 😉

    Like

  4. Carla

    n.a.v. De bijdrage van @ Armand én de indrukwekkende meterslange prent van de Rivers of Life or Faith of Man in All Lands waarop eeuwen voor het jaar nul tot en met het heden vele levensbeschouwingen de wereld binnenstromen. (Foto: AvdVG)……een klein stukje, wat ik onlangs las van Tim Fransen ( cabaretier, studeerde psychologie en filosofie ):

    ” In mijn ogen is de meest aannemelijke verklaring voor de enorme verscheidenheid aan religies dat de mens een fundamenteel verlangen naar een bedoeling heeft; een verlangen dat zich in verschillende culturen op verschillende manieren heeft gemanifesteerd.
    Maar zelfs als één van de vierduizend religies waar is, dan is er geen enkele manier om er achter te komen welke dat is.
    Eén optie is uiteraard om voor de zekerheid alle vierduizend geloven tegelijk te belijden. Dit zal vermoedelijk niet alleen meer dan een dagtaak zijn maar….er is nóg een obstakel. Sommige religies verbieden om andere goden te aanbidden. Dus door die ene religie aan te hangen, sluit je andere religies uit.
    En dan…..zal je net zien dat daar de juiste tussen zit. 😉

    Like

  5. FrankB

    “….. waar vrijdenkers bij elkaar komen, echter niet de vrijdenkers die iedere godsvoorstelling verwerpen. Integendeel ….”
    Dat getuigt van net zo’n beperkte en dus inherent tegenstrijdige opvatting als een plek waar gelovige vrijdenkers (ja, als ongelovige erken ik volmondig dat zulks mogelijk is) van worden uitgesloten.

    “Hier ligt de wijsheid van de hele wereld.”
    Behalve die van ongelovige vrijdenkers dus. Misschien mag ik concluderen dat de AVG bij voorbaat meent – als dogma dus – dat zulks niet de moeite waard is of zelfs onmogelijk is? Dat biedt de AVG een plaats voor “vrijdenkers”, niet voor vrijdenkers.

    “werkelijk vrije geesten”
    Ah, AVG meent blijkbaar dat ongelovige vrijdenkers “niet werkelijk vrije geesten” zijn. Ach ja, wie geen haggis eet is geen werkelijke Schot.

    “is het niet verkeerd”
    Voor mij wel. AVG sluit mij bij voorbaat uit en meent dat mijn geestverwanten en ik geen wijsheid te bieden hebben.

    Like

  6. Diegenen die beweren dat god niet bestaat steunen op niets. Ze zouden eerst een omschrijving van god moeten geven. Bedoelen ze dat er geen architect is van het heelal.
    Diegenen die beweren dat er een architect van het heelal bestaat, steunen op het wonderbaarlijke van de natuur.
    Zij steunen ook op de wijzen van het verleden. Spijtig genoeg weet geen van believers en de non- believers hoe de vork in de steel zit.
    Blijven zoeken is de boodschap.

    Like

  7. Walter Zijerveld

    Logion 67 van het Thomasevangelie: Jezus zei: “Wie alles weet, maar niet zichzelf kent, die mist het Al.” Een belangrijk thema van dit gnostieke evangelie is: “Van de twee een maken” dus de dualiteit steeds weer oplossen in jezelf: “Je persoonlijke natuur steeds weer in overeenstemming brengen met je Christusnatuur.” ( Deze termen ontleen ik aan Bram Moerland.) Deze boodschap spreekt me erg aan, maar het is een klus waar je een leven lang mee bezig bent!
    Maar het gaat natuurlijk ook om de eenheid met het Al.
    Bedankt Paul voor je tip en je wervende artikel. Ik ga de ambassade binnenkort bezoeken..

    Liked by 1 persoon

  8. Zwerver

    Hij die zichzelf met zijn geest beschouwt, kent zichzelf en kent het Al: het Alles is in de mens.

    ———————–

    Eigenlijk kan dit helemaal niet. We kunnen alleen dingen buiten onszelf beschouwen (Tot object van waarneming en overpeinzing nemen) en dingen die in onszelf gebéuren tot object van waarneming nemen.

    Wanneer het subject zichzelf tot waarneming tracht te maken gebeurd er iets merkwaardigs. Het zelfbewuste, wat altijd afhankelijk was van waarnemingen búiten en in zichzelf, transformeert zich in het Al. De macrokosmos kent zichzelf!

    Hierop voort redenerend kunnen we concluderen dat wij niet alleen God nodig hebben, maar dat God óns ook nodig heeft om zichzelf te kunnen kennen. Bewustzijn is alleen mogelijk als er iets IS om van bewust te zijn. Denken heeft alleen zin als er iets IS om over te denken. Er moet dus eerst iets ZIJN om de subject/object splitsing mogelijk te maken.

    Joost R. Ritman had een plotselinge en diepe ervaring dat alles één was. In die ervaring is de subject/object splitsing opgeheven, want het is de subject/object splitsing die de ervaring van gedeeldheid geeft. Dan is er geen grond meer onder je voeten, maar je bént nog steeds! Dan weerspiegelt God zich in de mens en de mens zich in God. Zij zijn één en kennen elkaar buiten de subject/object splitsing om.

    Maar laat niemand zich illusies maken: je bent God niet. God drukt zich uit middels jóu. In het dagelijks leven neem je gewoon weer anderen waar als object, maar er is wel een zaadje gezaaid in het hart.

    Like

  9. Carla

    Die Geest van ooit en toen, die zweefde over de wateren…..zich mee heeft laten voeren langs de rivers of life……altijd al waaide waarheen hij/zij wil……strijkt, via dit blog, zomaar even neer op deze eerste Pinksterdag , haar vruchten brengend naar de mensen van vandaag. Wat een feest.

    Liked by 2 people

Reacties welkom. Er kan gemodereerd worden.

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.