De Filosofie Nacht: wat is de ziel?


‘Wat is dat nou? Iemand die gelooft dat er alleen maar moleculen zijn. Hoe toont zich dat, in die man of vrouw? Hoe leef je naar dat idee? Gooi je dan een kind op het vuur als je het koud hebt – een kind is toch ook slechts een verzameling moleculen?’ Aan het woord is Bert Keizer. In zijn essay ‘Waar blijft de ziel?’ verzet hij zich tegen het populaire idee dat ‘wij ons brein zijn’. Hij is een van de sprekers tijdens de Filosofie Nacht ‘De Ziel’.
 

De ziel is al meer dan 2500 jaar het onderwerp van gesprek van theologen, filosofen, wetenschappers en kunstenaars. Men heeft de ziel geprobeerd te vinden, in het lichaam, in de taal en in de wetenschap, maar de ziel laat zich niet vatten. Wat is de ziel? Waar kunnen we haar vinden? Behoort de ziel enkel aan mensen toe? Neurowetenschappen hebben de afgelopen jaren nieuw licht geworpen op menselijk gedrag en de herkomst van complexe emoties. Sommigen verklaarden de ziel zelfs dood. Dit heeft invloed op ethische, politieke en existentiële vraagstukken. (Filosofie Magazine)

Debat Keizer – Swaab
Op 13 april 2012 vindt de 11e editie van de Filosofie Nacht plaats. De Filosofie Nacht staat in het teken van De Ziel. De verscheidenheid aan vragen die de zoektocht naar de ziel oproept krijgen op de Filosofie Nacht een podium door middel van interviews, lezingen, debatten, literatuur en theater. Bert Keizer (schrijver, filosoof en verpleeghuisarts), dit jaar de auteur van het essay voor de Maand van de Filosofie, gaat in debat met hersenonderzoeker Dick Swaab. Beiden zijn het erover eens: wij zijn ons brein. Maar Keizer gelooft wel degelijk in ‘de ziel’. Hoe zit dat?

Het feit dat je een bepaald fenomeen óók terugziet als een chemische reactie, wil niet zeggen dat het enkel daaruit bestaat. Als je mijn verdriet over het verlies van mijn moeder wilt bespreken in termen van de chemische samenstelling van mijn tranen, zeg ik: nou, prima, maar het blijft ellendig. Die chemische tranenanalyse zegt mij niets, het is geen kennis die maakt dat ik iets beter begrijp.’

Het essay ‘Waar blijft de ziel?’
is geschreven met de humor en de nuchtere gevoeligheid die Bert Keizer eigen zijn. Hij verzet zich tegen het populaire idee dat ‘wij ons brein zijn’ en vraagt zich af wanneer en waarom wij vinden dat plant, dier en mens al dan niet een ziel hebben, en of ze die ook kwijt kunnen raken. Vanaf 1 april is het essay overal in de boekhandel te koop voor € 4,95. (Lemniscaat)

Bestel hier tickets voor de Filosofie Nacht.

About Paul Delfgaauw

‘Zinzoeker’ Paul Delfgaauw is freelance tekstschrijver voor de Academie voor Geesteswetenschappen, Utrecht. Opleiding Religiestudies – richting Media & Cultuur (2014 – 2019) – aan de Academie voor Geesteswetenschappen Utrecht (eindexamenscriptie: ‘Het draagbare Joodse vaderland’), verkent sinds jaar en dag de gebieden religie en filosofie. Vanaf de eerste dag dat op de lagere school in de catechismusles de vraag werd voorgelegd waartoe de mens op aarde is, werd dat het zingevend en -zoekend levensthema. Grasduinen door boeken, tijdschriften en kranten en later de digitale media met verhalen over 'Meer' – met het innerlijk weten dat God, De Eeuwige, het Al, op Zijn wijze deel uitmaakt van al het leven. Op kritische wijze wordt zin en onzin van religie en filosofie beschouwd en eveneens het gedachtegoed van ‘niet-religieuze’ levensbeschouwingen. In deze tijd bieden internet en de sociale media wereldwijd toenemend stof tot nadenken over goden en mensen, en hun zoektocht naar elkaar. Dit blog staat niet bol en vol van de eigen ‘mening’, maar vooral van wat tot nadenken stemt. Minder toegankelijke stof wordt wat toegankelijker gemaakt door samenvattingen en/of doorverwijzingen naar relevante links, zo nodig aangevuld met passende en aanvullende teksten van anderen.

7 Responses

  1. joost tibosch sr

    Met de actualiteit van een Friso in het hoofd, merk je dat die prachtige ziel van ons en dat prachtige bewustzijn, als alles wat in evolutie is gegroeid, zo kwetsbaar blijft als wat en het als “teer beschadigd plantje” wel eens niet zou kunnen halen. Zelfs nu blijkt dat een mens tot meer geworden is dan een verzameling moleculen, en meer dan wat dan ook de moeite waard om in liefde voor te vechten!

    Like

  2. Gelukkig klinkt er hier en daar nog wat verzet …

    Waarom toch, kunnen steeds minder mensen accepteren
    dat we niet alles kunnen controleren?

    – Dauw –

    Like

  3. Met belangstelling ben ik vanuit hier van site naar site gegaan maar kan op de een of andere manier niet duidelijk krijgen waar die nacht van de filosofie plaatsvindt. Wellicht kijk ik er overheen. Is het op een locatie of op verschillende locaties?
    Hartelijke groet
    svara

    Like

Reacties welkom.

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.