Theologen verwerpen de maagdelijke geboorte als historisch feit

Volgens Cor Hoogerwerf BA, Research Master student Classics and Ancient Near Eastern Civilisations aan de Universiteit Leiden, verwerpen theologen in groten getale de maagdelijke geboorte van Jezus als historisch feit. ‘Naast het feit dat het historisch bewijs die kant op wijst en dat het motief van de maagdelijke geboorte niet exclusief christelijk is, wijzen theologen erop dat de maagdelijke geboorte allesbehalve centraal staat in de vroegchristelijke verkondiging.’

‘Het is feitelijk ongepast om de maagdelijke geboorte historisch te noemen, laat staan ‘biologisch’; en moderne positivistische karakteriseringen van deze aard bewaren allesbehalve de bedoeling en waarheid van het verhaal. Wat ze eigenlijk doen is dat ze het kapot maken. De bedoeling van de vertellers is niet om een gynaecologisch wonder te rapporteren, maar om Jezus te belijden als de messiaanse Zoon van God en bij het allereerste begin van zijn leven te wijzen op de goddelijke oorsprong van zijn persoon.’

Volgens Hoogerwerf hoort de maagdelijke geboorte volgens deze theologen thuis op het terrein van de religieuze mythe. ‘Dat betekent natuurlijk niet dat we die verhalen maar aan de kant moeten schuiven, integendeel. Ze moeten zo uitgelegd worden dat het enerzijds duidelijk is dat het om legenden gaat en anderzijds dat de diepzinnige symboliek ervan oplicht.’

De maagdelijke geboorte is ‘duiding van werkelijkheid’ (namelijk Jezus) ‘met behulp van een oersymbool’ (Küng). Het goddelijk kind, geboren uit de maagd is volgens Jung een archetype dat symbool staat voor het ‘niet-verwekte’. Dit symbool wil zeggen: met Jezus is van Godswege een nieuw begin gemaakt. Volgens Berkhof is Jezus ‘een nieuwe scheppingsdaad van God.’

Zie: ‘Oersymbool van nieuw begin’ – Theologen over de maagdelijke geboorte

Illustr: In preparation for Christmas and the winter holidays, St. Matthews-in-the-City Church in Auckland, New Zealand, has come out with another billboard meant to put things into perspective and provoke debate: one showing Virgin Mary learning she’s pregnant.

Atheïsten willen dat alles hetzelfde wordt

En dat wat anders is achter de voordeur verborgen moet blijven. – Dat stelt de Volkskrant bij monde van Amanda Kluveld in haar bijdrage ‘Ik voel medelijden met de atheïsten’, waarin zij het opneemt voor een beeld van Jezus in de bergen van Montana. ‘Als ik moest kiezen tussen die wereld of een wereld waarin je tijdens het skiën verrast raakt door een beeld van Jezus waar je het niet verwacht, een beeld dat een eigen verhaal en geschiedenis kent, dan kies ik voor de laatste.’

‘Atheïsten hebben niets met God. Maar als ze een beeld dat voor anderen betekenisvol is, een monument dat onschuldig hoog op een berg in Montana staat, willen verwijderen, dan hebben zij duidelijk ook niets op met de mens. Dat wat mensen bindt, de grondwet en de grondrechten, willen zij inzetten om andere waardevolle culturele, historische en religieuze verbindingen te verbreken en te vernietigen, zodat alles hetzelfde wordt en dat wat anders is achter de voordeur verborgen blijft.’

Kluveld komt erachter dat het beeld een oorlogsmonument is en dat Big Mountain Jesus tot de lokale geschiedenis van Whitefish behoort en dat de veteranen van de 10th Mountain Division, die in de Tweede Wereldoorlog in Europa vochten, goede herinneringen hebben aan de religieuze beelden, die zij in de bergen van Italië en Frankrijk hadden gezien. Het beeld zetten zij neer uit nagedachtenis aan hun gesneuvelde kameraden.

‘Als ik moest kiezen tussen die wereld of een wereld waarin je tijdens het skiën verrast raakt door een beeld van Jezus waar je het niet verwacht, een beeld dat een eigen verhaal en geschiedenis kent, dan kies ik voor de laatste. Dit terwijl ik niet eens kan skiën en hoogst waarschijnlijk in mijn leven nooit in Montana zal geraken. Dat doet er ook niet toe. Dat beeld staat er ook voor mij en ik ontleen daar vreugde aan. Dat zullen die fanatieke atheïsten uit Wisconsin waarschijnlijk nooit begrijpen en daarom voel ik deernis voor hen.’

Zie: ‘Ik voel medelijden met de atheïsten’

Foto Montana-statue: doctorbulldog.wordpress.com

Klaas Hendrikse: ‘Jezus was mix feiten en mythe’

‘Jezus is ‘een onachterhaalbare mix van geschiedenis en mythologie’. Het christendom koppelde de mythologische figuur Christus aan de historische persoon Jezus van Nazareth, waardoor aloude mythen ineens ten onrechte letterlijk werden genomen.’ – Dat stelt de atheïstische dominee Klaas Hendrikse uit Middelburg in zijn nieuwe boek God bestaat niet en Jezus is zijn zoon, dat op 28 oktober verschijnt.

Journalist Rolf Bosboom (PZC): Eigenlijk had hij helemaal geen tweede boek willen schrijven. ‘Ik had steeds het gevoel: dit is het wat ik wilde zeggen, ik ben uitgepraat. Maar mensen bleven mij vragen: hoe zit het nou met Jezus? Ik heb heel lang getwijfeld over een tweede boek, ook omdat er al heel veel over Jezus is geschreven. Maar het is nooit zo gezegd dat mensen het ook echt begrijpen. Geleidelijk aan werd me duidelijk dat ik veel mensen een plezier zou doen met een tweede boek. En na lang aarzelen begon ik er ook zelf plezier in te krijgen.’

‘Desondanks profileert Hendrikse zich in God bestaat niet en Jezus is zijn zoon opnieuw als theologische woelgeest. Hij schetst, in grote stappen, de ontwikkeling van godsdienst en religie vanaf het ontstaan van de mensheid tot op de dag van vandaag. De kern van zijn betoog: aan de basis van het christendom – dat wonderwel uitgroeide tot een machtsinstituut – ligt het misverstand van een letterlijk opgevatte mythe, namelijk dat Jezus uit de dood is opgestaan.’

Zie: Klaas Hendrikse: ‘Jezus was mix feiten en mythe’

(in: weblog ZeelandGeboekt van PZC-verslaggever Jan van Damme.)

Klaas Hendrikse: God bestaat niet en Jezus is zijn zoon – Uitgeverij Nieuw Amsterdam, 18,- euro, rond vrijdag 28 oktober in de winkel.

Zet Klaas Hendrikse Jezus neer als een Jan Klaassen?

‘Wat moet je schrijven over de zoon van iemand die niet bestaat? Ik kan me niet voorstellen dat Hendrikse zal beweren dat ook Jezus niet bestaat. Vriend en vijand zijn het er over eens dat Jezus ooit heeft geleefd. Nee, ik vermoed dat mijn collega Klaas zal gaan zeggen dat we van Jezus iemand hebben gemaakt die mooier en groter is dan Hij in werkelijkheid was. Een goed mens, maar geen God!’ Aldus de noodkreet van schrijver, dichter en dominee André Troost, in zijn blog ‘Jezus en zijn vader – Mijn visie op de Verlosser’.

God bestaat niet en Jezus is zijn zoon, is de titel van het nieuwe boek van Klaas Hendrikse, dat een dezer dagen verschijnt. Troost is bang dat iets dergelijks niet in dat nieuwe boek van Hendrikse zal staan. ‘De Jezus van Klaas Hendrikse is, vrees ik, hooguit een Jan Klaassen’, een dommig persoon met een gouden hart. Dat Jezus een gouden hart had, vinden we allemaal. Maar dat Jezus geloofde dat God echt bestond, zal Klaas Hendrikse wel ‘dommig’ vinden. Hooguit een respectabele gewoonte uit lang vervlogen tijden.’

Volgens zijn uitgever Nieuw Amsterdam werd na het uitkomen van zijn vorige boek, het succesvolle Geloven in een God die niet bestaat, hem veelvuldig de volgende vraag gesteld: ‘En Jezus dan?’ Eigenlijk had Hendrikse geen zin om een boek over Jezus te schrijven: ‘Er is over hem al meer geschreven dan een mens in zijn leven kan lezen.’ Uiteindelijk ging hij overstag en aan de slag met de vraag: Hoe heeft het vroeger toch met mensen zó kunnen gaan dat het met Jezus kon gaan zoals het is gegaan, hoe is het gekomen dat het daarna is gegaan zoals het is gegaan, en hoe gaat het nu met ons?’

Het Friesch Dagblad schrijft: ‘Het boek is volgens Hendrikse geschreven voor mensen die ’zichzelf niet als ongelovig beschouwen, die proberen hun weg te zoeken in de overtuiging dat er niet ‘niets’ is, en die eerder geneigd zijn om te geloven in ‘iets’ dan in wat in kerken ‘God’ wordt genoemd.’

God bestaat niet en Jezus is zijn zoon, uitgeverij Nieuw Amsterdam, ISBN: 9789046811344.

Zie: Klaas Hendrikse en Jezus

Illustr: Jezus, Zoon van God. Als jongen van twaalf gaf hij al les aan wijze mannen over het Christelijke geloof. – Anonieme schildering uit de Renaissance.