Wat voorafging aan de Godsargumenten

Is het na de Godsargumenten wachten op een rationeel filosofisch argument voor het bestaan van Jezus? Tenslotte komt filosoof Emanuel Rutten in zijn hele denkgang tot God bij Jezus uit. Maar hij kwam pas op zijn Godsargumenten nàdat hij Jezus ontdekte …

Zijn filosofische bijsluiter voor zijn Godsargumenten lost volgens hem de belangrijkste misverstanden over zijn rationele argumenten voor het bestaan van God kort en bondig op. Blijft de vraag hoe hij bij Jezus uitkwam. Nee, het begòn bij Jezus … Het wachten is eigenlijk op een bijsluiter over de incarnatie van God.

God is een noodzakelijk bestaand immaterieel persoon, ontwerper en schepper van de kosmos, het zijn zelf en als zodanig de grond van alle zijnden, de locus van objectieve morele waarden en verplichtingen, goed en rechtvaardig, transgressief, mysterium tremenda majestas et fascinans, ten diepste liefde, agape, eros en philia, geïncarneerd in Jezus van Nazareth, gekruisigd en opgestaan.’ 

Bovenstaande definitie is van Rutten. Als antwoord op de vraag die velen her en der in discussies stellen over wat of wie God is. Hij schreef een bijsluiter voor Godsargumenten, waarin de filosoof een helder en bondig overzicht geeft aan degenen die voor het eerst kennismaken met Godsargumenten.

er

De bijsluiter van Emanuel Rutten (foto: ER) komt erop neer dat Godsargumenten geen Godsbewijzen zijn. Ook zijn rationele argumenten niet noodzakelijk voor een intellectueel verantwoord geloof in God. Godsargumenten kunnen niet afgewezen worden zonder een gangbaar bezwaar ertegen te benoemen en vervolgens niet in te gaan op de bekende weerlegging ervan. Geloof is zowel een kwestie van het hart als van het verstand. Er blijft meer dan voldoende ruimte over voor mystiek en mysterie omtrent Gods wezen.

Een compleet beeld van wat rationeel over God beargumenteerd kan worden, ontstaat indien de conclusies van alle Godsargumenten samengevoegd worden. Gezamenlijk vormen de rationele argumenten een cumulatieve casus voor Gods bestaan die vele malen sterker is dan elk argument afzonderlijk. Ze blijven filosofische argumenten en conflicteren niet met wetenschap. Godsargumenten kunnen we steeds geven binnen de-wereld-voor-ons: de wereld zoals wij deze als mensen denken en ervaren. Naast de klassieke argumenten voor het bestaan van God zijn er vele nieuwe argumenten bijgekomen.

Blijft de vraag hoe Rutten bij Jezus uitkomt, zie zijn definitie. Dat lijkt een minder rationeel gebeuren. Er veranderde iets toen hij Augustinus las.

De Griekse filosofen vinden dat de mens moet streven naar perfectie. Maar bij Augustinus las ik dat mensen imperfect, onvolledig en zondig zijn. Ik dacht: ‘Dit gaat over mij!’ Ik voelde me bevrijd, want ik wist dat ik imperfect ben. Er werd een bevrijdende weg gewezen: naar Jezus. Ik las over God Die mens werd in Zijn Zoon, Die onder ons leefde, maar Die we niet hebben aangenomen.’ 

Rutten werd bevangen door het christendom nadat Augustinus naar de evangelisten uit de Bijbel wees en werd aangesproken door de persoon van Jezus en voelde: ‘Dit is het!’

Het was dus geen rationele gedachte, maar een existentiële ervaring. (…) Tot mijn verbijstering kwam ik er daarna pas achter dat er ook heel logische, rationele argumenten zijn voor het bestaan van God. Als wiskundige en filosoof vond ik het heel goede argumenten. Ik was bijna geïrriteerd dat ik ze zo laat ontdekte. Ik had het eerder willen weten! En dat terwijl ik al naar de kerk, Crossroads, ging. Ik vond dat de argumenten bekendheid moesten krijgen. Daarom ben ik erop gepromoveerd en heb ik er enkele nieuwe argumenten aan toegevoegd, waaronder het argument dat in de media zoveel aandacht kreeg.’ 

De filosoof sprong in het geloof, zou religieus schrijver Kierkegaard – die zichzelf antifilosoof noemde – zeggen. Volgens hem doe je dat niet door het volgen van alle stappen in een Godsbewijs (of –argument.)

Zolang je namelijk vast houdt aan het bewijs, bevind je je nog op het aardse vlak, op het zeker weten. Als je een Godsbewijs niet meer nodig hebt, ben je op het vlak van het geloven. Maar hoe noem je het moment van loslaten dan? Volgens Kierkegaard is dat de sprong in het geloof, vanuit het zekere spring je naar het geloof. Door die sprong ga je de wereld echter anders zien, een dieper begrip ontvang je en tevens een diepere waarheid die eeuwig is en niet doorontwikkeld hoeft te worden.’ 

Bronnen:
– ‘Augustinus maakte een verpletterende indruk op me’ (EO)
– De filosofische bijsluiter 
(Emanuel Rutten)
De sprong in het geloof

Illustr: gebedsbroeders.nl
Update: 27 02 2024 14:53 (Lay-out)

Rechtstreekse argumenten voor het bestaan van God

130111-QuasarPhoto-hmed-0920p_files.grid-10x2
‘Het duurt nog even voor dat het in de media doordringt, maar in Amerika heeft men al wel door dat Richard Dawkins debatten begint te weigeren.’ Drie argumenten die rechtstreeks het bestaan van God als conclusie hebben. Die gaf filosoof Emanuel Rutten afgelopen donderdag bij het Groningse CSFR-dispuut Yir’at ‘Adonay over ‘Bewijs (je) God’. Hoe komt hij uit bij de christelijke God?

‘Het debat tussen het atheïsme en het christelijk geloof is aan het kantelen, stelt dr. Emanuel Rutten. Veel atheïstische kritiek is overtuigend weerlegd, er zijn nieuwe christelijke argumenten bijgekomen en oude argumenten zijn verbeterd.’

Bewustzijn los van materie
In zijn lezing Redelijke argumenten voor theïsme: een cumulatieve casus, zet Rutten zijn filosofie over zijn godsargumenten uitgebreid en helder op een rijtje. Zo sprak hij over bewustzijn dat los van materie kan voorkomen: dat het dus onredelijk is om het bestaan van God op voorhand te willen afwijzen omdat een lichaamsloze geest niet mogelijk zou zijn.

Ook gaf hij argumenten voor een eerste oorzaak van de wereld en drie argumenten die rechtstreeks het bestaan van God als conclusie hebben. Vervolgens ging hij ‘van een eerste oorzaak naar God’, want het is alleszins redelijk om te denken dat de eerste oorzaak geest in plaats van stof is, zodat God dus inderdaad bestaat.

‘We concluderen dus dat de wereldgrond een noodzakelijk bestaande concrete entiteit moet zijn die de wereld voortbracht op grond van een vrije wilsact. De grond van de wereld is dus een noodzakelijk bestaand en vrij subject. Nu veronderstelt vrijheid bewustzijn. Een onbewust subject kan immers niet vrij zijn. De wereldgrond is dus een noodzakelijk bestaand, vrij en bewust subject. Dus God bestaat.’

emanuelruttendissertatie (1)De drie argumenten die Emanuel Rutten geeft en die rechtstreeks het bestaan van God als conclusie hebben: Allereerst een argument vanuit de oorsprong van het natuurlijk bewustzijn; het tweede argument betreft het bestaan van God vanuit de moraal; zijn derde argument behandelt het modaal-epistemisch argument uit zijn proefschrift.
De filosoof stelt daarin dat alles wat mogelijk waar is, ook mogelijk kenbaar is en dat het onmogelijk is om te weten dat God niet bestaat.

‘Uit beide premissen, dus enerzijds ‘alles wat mogelijk waar is, is mogelijk kenbaar’, en anderzijds ‘Het is onmogelijk te weten dat God niet bestaat’, volgt logisch de conclusie dat God noodzakelijk bestaat.’ 

Tegenwerpingen
Rutten gaat hierna in op de tegenwerpingen die hem voor de voeten worden geworpen en besluit met de uitspraak dat alles uiteindelijk naar God verwijst. ‘Niet alleen ons gevoelens, onze intuïties en onze ervaringen, maar ook ons redevermogen, ons verstand.’

emanuelrutten-1Na de lezing vraagt een van de studenten waarom Rutten (foto: PD) van zijn minimale definitie van God uitkomt bij de christelijke God. De filosoof erkent dat zijn argumenten in feite alleen iets zeggen over een monotheïstisch godsbeeld, maar dat je via Jezus je echter een overtuigende stap kunt maken naar het christendom:

‘De meeste historici zijn het erover eens dat Jezus heeft geleefd, gekruisigd is, dat Zijn graf leeg was, en dat de discipelen meenden Hem te hebben ontmoet na zijn dood. Er is geen enkele seculiere verklaring die deze gebeurtenissen coherenter verklaart dan de Bijbel dat doet.’ (RD)

Bron: Redelijke argumenten voor theïsme: een cumulatieve casus

en: Dr. Emanuel Rutten: Steeds betere argumenten tegen atheïsme

Foto: nbcnews com – ESO / M. Kornmesser: Light from the most distant quasar yet seen reveals details about the chemistry of the early universe.
(5 december 2012)