PKN in debat over de goden God en Allah

thegodallah
De Protestantse Kerk Nederland (PKN) discussieert over de vraag of christenen en moslims wel in dezelfde God geloven. Natuurlijk, want christenen zijn monotheïsten en geloven dat er maar één God is en daarom kunnen moslims geen andere God aanbidden. Zelfs in de
Koran staat dat ‘uw God en onze God één is’ (soera 29:46.)

De Vervolgnota ‘Integriteit en Respect’ van april 2013 volgt op de Nota ‘Integriteit en Respect’ van 2011, en verschijnt vanwege de reacties op de eerste nota. De reacties gaan onder heel veel meer over die ‘ene’ God.
De paragraaf in de eerste nota over het ‘vraagstuk God’ laat het antwoord in zekere zin in het midden.

‘Naast de opmerkingen met betrekking tot de weergave van de islam in IR (Integriteit en Repect, pd) neemt in de reacties de vraag naar God een belangrijke plaats is, met name de vraag of de God van de islam en de God van het christendom nu wel of niet dezelfde is.’ 

Gottegot
Sommigen vinden dat God en Allah niet dezelfde zijn, anderen vinden dat dit wel zo is. – Hoe zou God daar tegenaan kijken? Zou Hij niet denken: ‘Gottegot, waar hebben ze het over? Ik heb miljoenen mensen geschapen en er volgen er nog meer en ze zijn allemaal verschillend! Ik geloof in al die mensen, die er allemaal anders uitzien, allemaal verschillende kleren dragen, zo veel verschillende rassen, kleuren, lengtes en breedtes, maar allemaal mensen! Ik geloof toch in één mens en tegelijk in allemaal? In al hun verschijningssoorten?’ God Zelf zal het daarom worst wezen, die discussie op 26 april van de synode PKN of Hij Allah is of God.

pkn‘In deze context is in een reactie de vraag gesteld of christenen moslims dan wel als echte gelovigen beschouwen of misschien eerder als fantasten (of erger, dienaren van de duivel).
De meeste moslims ervaren het begrijpelijkerwijs als een ernstige belediging als van hen gezegd wordt dat ze in een andere God geloven. Het past christenen voluit te erkennen dat moslims in oprecht geloof de God van Abraham willen dienen.’
 

Islamprobleem?
Volgens de nieuwskoppen bij Kerknieuws (IKON) en NieuwWij gaat de ‘vervolgnota PKN over de islam’. Maar dat klopt niet, ze gaan over de islam èn het christendom. Nu lijkt het wel een islamprobleem, zoiets als het Marokkanenprobleem, maar dat is het niet. Het is een mensenprobleem over die ene God. Iedereen legt Hem wat anders uit, dat is alles, maar die ene God blijft gewoon de Ene.

‘Het gesprek zal dus gaan over de vraag wie deze God nu precies is. Zijn onze beelden van Hem ook niet heel erg uiteengegroeid? Hebben we het nog wel over de Ene? Dat verklaart dat er ook reacties zijn, die de betekenis van Abraham voor de ontmoeting tussen christenen en moslims zouden willen relativeren: de verschillen zijn wat deze reacties betreft te groot geworden.’

raadvankerkenDe Beraadsgroep interreligieuze ontmoeting van de Raad van Kerken geeft in een reactie op de nota Integriteit en Respect taalkundig
en theologisch bevestigend antwoord op de vraag of moslims in God geloven:

‘Het Arabische woord Allah en het Germaanse woord god betekenen beide ‘God’. Omdat monotheïsten geloven dat er maar één God is, kan een christen dus niet zeggen dat moslims in ‘een andere God’ geloven. Wel zou het mogelijk zijn te stellen dat moslims denken dat ze in God geloven, maar dat ze het niet doen; of dat moslims zich tot God richten, maar niet zien dat Jezus God-met-ons is.’

De Raad van Kerken laat een kritisch geluid horen als zij stelt dat de nota IR op dit punt onduidelijk is:

‘Deze onhelderheid wreekt zich op het punt, dat moslims het als een ernstige belediging ervaren, van henzelf en van de Ene God, als de conclusie zou zijn dat zij in een andere God geloven.’

Toch is er hoop, want Jaap Kraan las de positiebepaling in de – hem vaak teleurstellende – vervolgnota, die over het ‘probleem’ God in ieder geval wel iets gemeenschappelijks zegt:

‘Toch blijkt in deze positiebepaling wel dat de opstellers zich iets hebben aangetrokken van alle kritiek, bijvoorbeeld in aanbeveling drie, waar staat dat de vraag of we in dezelfde God geloven niet de belangrijkste vraag is, want volgens de christelijke en islamitische traditie is er één God, de God die Abraham geroepen heeft. Dit ademt althans iets gemeenschappelijks! (…) Geloven in dezelfde God lijkt zelfs mogelijk.’

jaapkraan

Jaap Kraan (foto: NieuwWij.nl) werkte o.a. jarenlang in Pakistan voor de dialoog met moslims en was jarenlang predikant in o.a. het Friese Burgum.

Zie:

‘Vervolgnota PKN over islam stelt vaak teleur’ (NieuwWij)

Vervolgnota PKN over islam (Kerknieuws IKON)

Foto: merchdirect.com

‘Allah verspreidt via Mohammed godslasterlijke praat’


‘Ik ben verbijsterd over de brutaliteit van Allah dat hij zich uitgeeft voor God, de Schepper van hemel en aarde en dat hij beweert dat hij de diverse Bijbelboeken heeft gegeven, terwijl hij nergens die Bijbelboeken goed aanhaalt.’ Dit zegt Walter Tessensohn in zijn boek Allah, de beste der Scheppers. Voorwaar, Allah is de enige God. Journalist Dick Schinkelshoek vat uit dit boek samen dat Allah niet God is, maar een grote misleider die via Mohammed godslasterlijke praat verspreidt. 

Het grootste argument van de evangelische voorganger in het wat rommelig vormgegeven boek is dat Allah de boodschap van God vervalst. Moslims beschuldigen op hun beurt joden en christenen van hetzelfde: ze zouden de wet en het evangelie gecorrumpeerd hebben. Zo kom je geen steek verder, want overtuigen doe je er niemand mee. 

Docent godsdienstpsychologie en pastoraat Willem van der Horst gaat hier in zijn artikel Moslims en christenen zijn hetzelfde, maar God en Allah niet, op in en zegt dat de vraag of Allah en God dezelfde zijn altijd lijkt uit te lopen op een patstelling. Hij bepleit een benadering die het niveau van ‘welles nietes’ ontstijgt: 

Maar de inhoud verschilt en dat is het terrein van de theologie. Als theologen proberen om op basis van inhoud Allah en God gelijk of ongelijk te verklaren halen ze vaak twee terreinen door elkaar. Je geloofsovertuiging wil je niet gebruiken om een moslim niet beledigen, laat staan verketteren en dus zijn Allah en God gelijk. Dat helpt bij de dialoog.

Vervolgens roept dat heftige reacties op van een andere theoloog die op basis van dezelfde Bijbel het tegenovergestelde concludeert. Het punt is dat als we in de gaten hebben dat we als mens gelijk zijn aan elkaar in ons zoekproces naar de hemel, we vervolgens met elkaar van mening kunnen verschillen over hoe de hemel eruit ziet. 

Een goed idee van Van der Horst. Ik moet denken aan het verhaal van de blinde mannen en de olifant. Dat gaat over zes blinde reizigers die op hun levensweg tegen verschillende delen van een olifant aanlopen. ‘Elke blinde man schept vervolgens zijn eigen versie van de realiteit, gebaseerd op zijn eigen beperkte ervaring en perspectief. In filosofische kringen over de hele wereld is De Blinde Mannen en de Olifant een boegbeeld geworden van moreel relativisme en religieuze tolerantie.’ Aan het slot van dit verhaal wordt de moraal verteld:

Maar al te vaak varen allen,
denk ik, alledag,
Hun eigen koers, volkomen onwetend
over wat de ander denken mag,
En spreken zij allen van een olifant,
die geen van hen ooit zag.

Ik zie dat de verschillende religies allemaal (een eigen idee van) hun god hebben, hoe ze die ‘olifant’ ook noemen. Om dan vervolgens elkaar te gaan verketteren is waanzin, temeer zij allemaal een deel van de waarheid bezitten. En dan is ‘waarheid’ ook nog eens erg relatief, want niemand kent de echte waarheid; we geloven slechts in god, echt weten doen we niets van hem. Het loopt erg uit de hand als we onze god de beste noemen. De geschiedenis van religies laat al eeuwen zien hoe die gedachte tot geweld leidt en ons eigenlijk heel ver van God, Allah of hoe je de Eeuwige ook wilt noemen, afbrengt.

Dick Schinkelshoek is er somber over. Als God en Allah dezelfde zijn, stelt hij, garandeert dat werkelijk een gelukkiger samenleven? Hij verwijst naar Miroslav Volf, naar zijn boek Allah. Het antwoord van een christen waarin Volf stelt dat wat de islam vandaag ook is, ze begon in ieder geval als sekte verwant aan het christelijk geloof.

Stel nu eens dat Volf gelijk heeft, en God en Allah zijn dezelfde. Garandeert dat werkelijk een gelukkiger samenleven? De geschiedenis laat zien dat ook christenen onderling uitstekend in staat zijn gebleken elkaar in Gods naam de hersens in te slaan. Om van de eeuwenlange agressie tegenover de joden nog maar te zwijgen.

Maar, Schinkelshoek zegt toch aan het slot van zijn artikel:

Aan het einde van zijn boek blijkt dat Volf ook een (mooie!) missionaire beweegreden heeft: kun je Jezus als je redder omarmen en moslim blijven. Ja, zegt Volf. Daarvoor hoef je niet een of andere vorm van (westers) christendom aan te nemen. Hij bespeurt voor die gedachte onder moslims een toenemende openheid.

Zouden de gelovigen, blind of niet, dan toch uiteindelijk de ‘hele olifant’ gaan zien? Het is te hopen. Uiteindelijk is er maar één God. Of één Allah.

Zie: Moslims en christenen zijn hetzelfde, maar God en Allah niet
(Willem van de Horst – Het Goede Leven) 

en: Geloof: Zijn God en Allah dezelfde?
(Dick Schinkelshoek – Nederlands Dagblad)

Gerelateerd: ‘Moslims en christenen aanbidden dezelfde God’
(
over ‘Allah. Het antwoord van een christen’)

‘Moslims en christenen aanbidden dezelfde God’


Miroslav Volf laat in zijn boek ‘Allah, het antwoord van een christen’ zien wat in zijn ogen het christelijke standpunt tegenover de God van de Koran moet zijn, en wat dat standpunt betekent voor het vermogen van christenen en moslims om op een goede manier in een en dezelfde wereld samen te leven. In de Nacht van de Theologie (21 juni) wordt dit boek gepresenteerd door Wever Van Wijnen.

Zijn controversiële stelling is dat moslims en christenen dezelfde God aanbidden – de enige God. Miroslav Volf is hoogleraar theologie aan de Yale Divinity School in de V.S. Hij organiseerde samen met Tony Blair op Yale University een collegereeks over geloof en globalisering, die veel aandacht trok. Eerder verscheen van zijn hand in vertaling ‘Een nieuw verleden – Omgaan met herinneringen in een gebroken wereld’ en ‘Onbelast – Geven en vergeven in een genadeloze cultuur.’

God van de Koran
Volgens de uitgever van het boek van Volf houdt een brede kloof van misverstanden, afkeer en zelfs haat vandaag de dag vele christenen en moslims van elkaar gescheiden. De manier waarop christenen op Allah – hier opgevat als de God van de Koran – reageren, zal of die kloof verder verbreden, of helpen hem te overbruggen. Als christenen menen dat Allah een vreemde en valse god is, dan zal dat elke poging om de kloof te overbruggen moeilijker maken.

Een boek niet alleen voor Wilders, maar voor ons allemaal. ‘Wij hebben het idee dat moslims onze vijanden zijn, en dat moslimextremisme en moslimterrorisme onze belangrijkste tegenstanders zijn. Dat is nonsens.’ (Miroslav Volf )

‘Allah’ betekent gewoon ‘God’. Letterlijk. Voor sommigen eindigt daar de vergelijking. Voor Miroslav Volf is het een brug die de kloof van onbegrip en haat tussen moslims en christenen kan overbruggen. (Los Angeles Times)

Een uitgebreid interview met Volf is te lezen op de website Read the Spirit: ‘Meet Miroslav Volf, whose ‘Allah’ is a path to peace’.

 ISBN 9789051944198

 2012

 352 blz. | ingenaaid

 druk 1 Uitgeverij Van Wijnen

 € 24,95 


Zie:
Wever Van Wijnen BV

en: De Nacht van de Theologie 2012

Het thema van de Nacht van de Theologie is ‘Vreemd Vermogen’. De crisis in onze tijd is terug te voeren op verwarring over eigendomsverhoudingen (zowel de thematiek rond vluchtelingen als  eurocrisis.) Ook theologie kan gezien worden als vreemd vermogen. Het  is een discipline die verwarring zaait: ‘Vreemde jongens die theologen’.
Een andere associatie bij het thema is de locatie waar de Nacht van de Theologie plaats vindt.
In de Hermitage is een permanente tentoonstelling van vreemd (Russisch) Vermogen.